Ο Κορνέλ Γούλριτζ και η αρχή του νουάρ

Ο Cornell Woolrich (1903-1968) έγραψε πέντε μυθιστορήματα μεταξύ 1941 και 1944, που άλλαξαν ερήμην του την ιστορία του είδους, καθώς ο γαλλικός εκδοτικός οίκος Γκαλλιμάρ εμπνεύστηκε τη serie noir, την οποία εγκαινίασε το 1945 ο επιμελητής της Μαρσέλ Ντιαμέλ. Ένα χρόνο μετά, ο ιταλο-γάλλος κριτικός του σινεμά Νίνο Φρανκ χρησιμοποίησε για πρώτη φορά τον όρο φιλμ νουάρ, για το αμερικανικό σινεμά που στηρίχτηκε στα αστυνομικά μυθιστορήματα του Χάμμετ, του Τσάντλερ, του Μπερνέτ και του Κέην.  Έκτοτε ο όρος μαύρο μυθιστόρημα χρησιμοποιείται καταχρηστικά σχεδόν σε αντικατάσταση του «αστυνομικού», έτσι και δεν έχει να κάνει με την παραδοσιακή αγγλική σχολή.

Ο Τζβετάν Τοντόροφ στην περίφημη «Τυπολογία του αστυνομικού μυθιστορήματος» (που παραμένει η πλέον αξιόπιστη ανάλυση του είδους) γράφει: «Το μαύρο μυθιστόρημα συγκροτήθηκε όχι γύρω από ένα τέχνασμα παρουσίασης, αλλά γύρω από το αναπαριστάμενο κοινωνικό περιβάλλον, γύρω από ιδιόμορφα πρόσωπα και ήθη…Ο αναγνώστης ενδιαφέρεται όχι μόνο για ό,τι έχει  συμβεί προηγουμένως, αλλά επίσης για ό,τι θα συμβεί αργότερα… η αγωνία βρίσκεται εκεί... Το μυστήριο έχει διαφορετική λειτουργία εδώ από εκείνη που είχε στο μυθιστόρημα-αίνιγμα: είναι μάλλον σημείο εκκίνησης, εφόσον το πρωταρχικό ενδιαφέρον προκύπτει από τη δεύτερη ιστορία, η οποία εκτυλίσσεται στο παρόν.». 

Πρόκειται για ένα πολύ συγκεκριμένο είδος που προέκυψε κυρίως μέσα από τα βιβλία του Κορνέλ Γούλριτζ (ψευδώνυμο Ουίλλιαμ Άιρις σε μερικά). Έξι τελικά μυθιστορήματα με τη λέξη μαύρο στον τίτλο τους - Η νύφη φορούσε μαύρα (1941), Η μαύρη κουρτίνα (1941), Το μαύρο άλλοθι (1942), Ο μαύρος άγγελος (1943), Το μαύρο μονοπάτι του φόβου (1944), Συνάντηση στα μαύρα (1948).

Στον μελοδραματικό κόσμο του Γούλριτζ υπάρχει πάντα ένα τελικό στρίψιμο της βίδας που καταδικάζει τον πρωταγωνιστή του σ’ ένα αβέβαιο μέλλον. Η Julie Killeen εκδικείται το θάνατο του άντρα της για να ανακαλύψει πως έχει σκοτώσει τους λάθος ανθρώπους. Ο Frank Townsend έχει πάθει αμνησία, δεν θυμάται τίποτα από τα τελευταία τρία χρόνια. Σταδιακά υποψιάζεται πως μπορεί να είναι δολοφόνος. Η Kiki Walker, μια μέτρια κοκκινομάλλα Αμερικανίδα τραγουδίστρια με καριέρα στη Νότιο Αμερική, γνωστή για την ομορφιά της κυκλοφορεί για διαφήμιση με ένα μαύρο πάνθηρα, που το σκάει. Ακολουθούν φόνοι γυναικών και ο πάνθηρας γίνεται το «μαύρο άλλοθι».  Η Alberta Murray επιχειρεί να σώσει τον άντρα της από την ηλεκτρική καρέκλα. Καταδικάστηκε σε θάνατο με την κατηγορία ότι σκότωσε την ερωμένη του. Είναι ένοχος για την κοινωνία και τη δικαιοσύνη. Όχι όμως για τη γυναίκα του -τον «άγγελό του». Που τριγυρνάει στους σκοτεινούς δρόμους και τα μπαρ και ερωτεύεται τον πραγματικό δολοφόνο. O Scotty καταφεύγει στην Αβάνα κι εκεί θα του φορτώσουν το φόνο της ερωμένης του, της γυναίκας ενός γκάνγκστερ. Βρίσκεται παγιδευμένος σε μια άγνωστη χώρα. O Johnny Marr περιμένει την αρραβωνιαστικιά του που δεν θα έρθει ποτέ. Ήταν να παντρευτούν την επομένη, 31 Μαΐου.  Ένα τροχαίο με μεθυσμένους, ένα αεροπλάνο που πετάει χαμηλά. Μετά από χρόνια σχεδιασμού κάθε τέλος Μαΐου εκδικείται.